Bezienswaardigheden in Vaticaanstad
Vaticaanstad is met nog geen halve vierkante kilometer de kleinste staat ter wereld. Tegelijk is het het hart van de rooms-katholieke kerk en de thuisbasis van de paus. Binnen dit kleine gebied liggen enkele van de bekendste en meest bezochte bezienswaardigheden van Italië, en zelfs van Europa. Jaarlijks brengen miljoenen mensen tijdens een stedentrip naar Rome een bezoek aan Vaticaanstad, vooral vanwege de kunst, geschiedenis, religie en architectuur.
In de afgelopen tien jaar ben ik meer dan tien keer in Rome geweest en in die periode heb ik ook meerdere keren Vaticaanstad bezocht. Wat mij in die jaren is opgevallen, is dat veel bezoekers zich verkijken op hoe druk het hier kan zijn. Vooral in weekenden en tijdens vakantieperiodes loopt het snel vol. In een heilig jaar, dat eens in de 25 jaar plaatsvindt, neemt het aantal bezoekers vaak nog verder toe. Ook rond feestdagen zoals Pasen en Kerst is het extra druk. Het moment waarop je Vaticaanstad bezoekt, speelt daarom een belangrijke rol bij het plannen van je bezoek tijdens een stedentrip naar Rome.
Op deze pagina vind je een overzicht van de belangrijkste bezienswaardigheden in Vaticaanstad, aangevuld met praktische informatie en aandachtspunten die helpen bij het maken van keuzes. De focus ligt op wat je kunt verwachten, hoe je je bezoek slim inplant en welke plekken het beste passen binnen jouw stedentrip naar Rome.
Wat kun je verwachten bij een bezoek aan Vaticaanstad
Vaticaanstad is met 0,44 vierkante kilometer de kleinste staat ter wereld en ligt midden in het centrum van Rome, aan de westkant van de rivier de Tiber. Het gebied bestaat grotendeels uit het bestuursorgaan van de Katholieke Kerk (de Heilige Stoel), de residentie van de paus en een aantal bekende bezienswaardigheden, waaronder de Sint-Pietersbasiliek, het Sint-Pietersplein, de Vaticaanse Musea met de Sixtijnse Kapel en de Vaticaanse tuinen. Daarnaast heeft Vaticaanstad eigen voorzieningen, zoals een bank, postkantoor, apotheek, televisiestation en de Zwitserse Garde die verantwoordelijk is voor de veiligheid.
Hoewel Vaticaanstad klein is, liggen hier enkele van de drukst bezochte bezienswaardigheden van Rome. Met name bij de Vaticaanse Musea, de Sint-Pietersbasiliek en de Sixtijnse Kapel kunnen wachttijden flink oplopen, vooral op drukke dagen en wanneer je geen tickets vooraf hebt geregeld. Dit maakt een bezoek aan Vaticaanstad anders dan veel andere bezienswaardigheden in Rome, waar je vaak eenvoudiger kunt binnenlopen.
Daarnaast speelt de religieuze functie van Vaticaanstad een belangrijke rol. Kerkelijke vieringen, pauselijke audiënties en religieuze feestdagen hebben direct invloed op de toegankelijkheid van bepaalde plekken en op de drukte in en rond het gebied. Hierdoor is het moment waarop je Vaticaanstad bezoekt van invloed op wat je kunt zien en hoe rustig of druk het is.
Overzicht van de belangrijkste bezienswaardigheden in Vaticaanstad
Vaticaanstad heeft maar een beperkt aantal bezienswaardigheden, maar vrijwel allemaal behoren ze tot de meest bezochte plekken van Rome. Doordat Vaticaanstad klein is, ligt alles dicht bij elkaar en kun je de verschillende plekken en bezienswaardigheden eenvoudig te voet bezoeken.
De bekendste en drukst bezochte bezienswaardigheden zijn de Sint-Pietersbasiliek met het Sint-Pietersplein en de Vaticaanse Musea, waar ook de Sixtijnse Kapel onderdeel van is. Daarnaast zijn er de Vaticaanse Grotten, die zich onder de Sint-Pietersbasiliek bevinden en waar onder andere het graf van Sint-Pieter te bezoeken is.
Een bezoek aan de bezienswaardigheden in Vaticaanstad verschilt op hoofdlijnen niet veel van een bezoek aan bezienswaardigheden in Rome, al zijn er wel een aantal zaken om rekening mee te houden. Veel plekken zijn vrij toegankelijk, maar voor sommige bezienswaardigheden heb je een ticket nodig om naar binnen te mogen. Daarnaast zijn er op meerdere locaties veiligheidscontroles, zoals bij het Sint-Pietersplein. Hierdoor ben je vaak meer tijd kwijt dan je vooraf verwacht, vooral op drukke dagen.
Tijdens mijn stedentrips naar Rome ben ik meerdere keren in de Vaticaanse Musea geweest, mede omdat ik daar nog steeds niet alles heb gezien. Ik bezoek de musea meestal vroeg in de ochtend, omdat het later op de dag vaak erg druk wordt, onder andere door groepen en schoolbezoeken.
In de onderstaande onderdelen ga ik per bezienswaardigheid in op de vraag of een bezoek de moeite waard is. Daarbij geef ik praktische informatie over tickets, openingstijden, bereikbaarheid en het beste moment om te bezoeken, zodat je zelf kunt bepalen welke bezienswaardigheden passen bij jouw reisplanning en interesses.
Sint-Pietersbasiliek
De Sint-Pietersbasiliek is de bekendste bezienswaardigheid van Vaticaanstad en één van de belangrijkste kerken binnen het christendom. De huidige basiliek werd in de 16e en 17e eeuw gebouwd op de plek waar volgens de overlevering de apostel Petrus is begraven. Daarmee is het niet alleen een indrukwekkend gebouw, maar ook een religieus belangrijke plek.
Van binnen is de basiliek zeer groot en rijk ingericht. Je vindt er onder andere het beeld La Pietà van Michelangelo, verschillende kapellen, grafmonumenten van pausen en het hoofdaltaar onder de grote koepel. De basiliek is zo groot dat je er al snel meer tijd doorbrengt dan je vooraf inschat, vooral wanneer je voor het eerst binnen bent en alles rustig wilt bekijken.
De toegang tot de Sint-Pietersbasiliek is gratis, maar je kunt niet zonder meer naar binnen lopen. Bij de ingang is een verplichte veiligheidscontrole en er gelden kledingvoorschriften. Vooral in de ochtend en in het weekend kunnen de wachtrijen lang zijn. Tijdens kerkelijke vieringen of bijzondere gelegenheden is de basiliek soms (gedeeltelijk) gesloten voor bezoekers.
Een bezoek aan de basiliek, het Sint-Pietersplein en de Vaticaanse Grotten (pauselijke graftombes) is makkelijk te combineren. Houd er wel rekening mee dat de Vaticaanse Grotten alleen toegankelijk zijn via de Sint-Pietersbasiliek, waar vaak lange wachtrijen staan.
Sint-Pietersplein
Het Sint-Pietersplein ligt direct voor de Sint-Pietersbasiliek en vormt de toegang tot Vaticaanstad. Het plein werd in de 17e eeuw ontworpen door Bernini en is vooral herkenbaar aan de halfronde zuilengalerijen en de Egyptische obelisk in het midden van het plein. Deze obelisk stond al in de Romeinse tijd in de stad en werd later naar deze plek verplaatst.
Het Sint-Pietersplein is in principe altijd toegankelijk, omdat het een openbaar plein is. Je kunt er dus ook ’s avonds en ’s nachts rondlopen. Wel kan de toegang via bepaalde routes, zoals de Via della Conciliazione, onder toezicht staan van de beveiliging. Overdag is het plein vrij toegankelijk en lopen hier veel bezoekers die onderweg zijn naar de basiliek of de musea.
De Sint-Pietersbasiliek zelf heeft vaste openingstijden en is niet de hele dag geopend. De basiliek opent meestal rond 07:00 uur. In de winter sluit deze vaak rond 18:30 uur en in de zomer rond 19:00 uur. Voor toegang tot de basiliek moet je door een veiligheidscontrole, die doorgaans vanaf de ochtend actief is. Hierdoor kunnen er al vroeg wachtrijen ontstaan.
Het plein speelt ook een belangrijke rol bij kerkelijke gebeurtenissen. Op woensdagochtend is het Sint-Pietersplein vaak deels afgesloten vanwege de pauselijke audiëntie en is het aanzienlijk drukker dan op andere dagen. Ook tijdens grote religieuze feestdagen gelden extra veiligheidsmaatregelen.
Als je het Sint-Pietersplein in alle rust wilt bekijken, kun je dat het beste vroeg in de ochtend doen of in de avond. Op deze momenten zijn er minder toeristen en vooral in de avond is het plein mooi verlicht en relatief rustig.
Vaticaanse Musea
De Vaticaanse Musea behoren tot de drukst bezochte musea ter wereld. Het museumcomplex bestaat uit tientallen zalen, galerijen en binnenplaatsen waarin kunst en objecten te zien zijn die door pausen over een periode van eeuwen zijn verzameld. Voor veel bezoekers zijn de Vaticaanse Musea de belangrijkste reden om Vaticaanstad te bezoeken.
De collectie is omvangrijk en divers. Je loopt langs klassieke beeldhouwwerken, wandtapijten, kaarten, schilderijen en fresco’s. Bekende onderdelen zijn onder andere de Galerij van de Kaarten, de Stanze van Rafaël en verschillende zalen met Romeinse en Egyptische kunst. Aan het einde van de vaste looproute kom je uit bij de Sixtijnse Kapel, die onderdeel is van het museumbezoek.
Voor de Vaticaanse Musea is een toegangsticket verplicht. Zonder vooraf gekocht ticket kunnen de wachttijden flink oplopen, vooral in het hoogseizoen en in het weekend. Ook binnen het museum kan het druk zijn, met name later op de dag en wanneer er veel groepen en schoolbezoeken zijn. Door de drukte en de omvang van het museum duurt een bezoek vaak langer dan je vooraf verwacht.
Tijdens verschillende stedentrips naar Rome ben ik meerdere keren in de Vaticaanse Musea geweest en heb ik daar nog steeds niet alles gezien. Ik bezoek de musea meestal vroeg op de dag, wanneer het rustiger is dan later op de middag.
De Sixtijnse Kapel
De Sixtijnse Kapel bevindt zich in het Apostolisch Paleis, de officiële residentie van de paus aan de noordkant van Vaticaanstad. Het is één van de bekendste en meest bezochte plekken binnen de Vaticaanse Musea. De kapel is vooral bekend vanwege de fresco’s van Michelangelo, waaronder het plafond en Het Laatste Oordeel op de achterwand. Voor veel bezoekers is dit het hoogtepunt van het museumbezoek.
De Sixtijnse Kapel is geen los te bezoeken bezienswaardigheid. Om de kapel te bereiken, moet je door de Vaticaanse Musea lopen. Ook als je niet van plan bent het museum uitgebreid te bezoeken, heb je een ticket nodig en volg je een vaste route door verschillende galerijen. Deze route naar de kapel duurt gemiddeld zo’n 30 tot 40 minuten.
Voor een bezoek aan de Sixtijnse Kapel gelden duidelijke regels. Fotograferen en filmen is niet toegestaan om de eeuwenoude, kwetsbare fresco’s van Michelangelo te beschermen tegen lichtschade. Daarnaast is het een heilige ruimte waar stilte en respect vereist zijn. Ook gelden hier dezelfde kledingvoorschriften als in de rest van Vaticaanstad. Wie hier niet aan voldoet, kan worden geweigerd.
Hoelang een bezoek aan de kapel duurt, is afhankelijk van hoelang je daar zelf blijft. Gemiddeld duurt een bezoek zo’n 15 tot 30 minuten. De kapel is een drukbezochte plek en vaak staan er lange rijen, wat iets is om rekening mee te houden bij het plannen van je bezoek.
Vaticaanse Grotten
De Vaticaanse Grotten bevinden zich onder de Sint-Pietersbasiliek en maken onderdeel uit van het basiliekcomplex. In de grotten liggen de graven van verschillende pausen en andere belangrijke kerkelijke figuren. Het graf van Sint-Pieter bevindt zich dieper onder de basiliek en is alleen te bezoeken via een speciale rondleiding van het Scavi-kantoor (Ufficio Scavi). Hiervoor is vooraf reserveren verplicht, omdat er per dag slechts een beperkt aantal bezoekers wordt toegelaten.
Voor een bezoek aan de Vaticaanse Grotten gelden duidelijke regels. Fotograferen is hier niet toegestaan en er wordt gevraagd om stilte en gepaste kleding.
Een bezoek aan de Vaticaanse Grotten is vooral interessant voor wie belangstelling heeft voor de geschiedenis van het pausdom en de religieuze betekenis van deze plek. In dat geval vormen de grotten een inhoudelijke aanvulling op een bezoek aan de Sint-Pietersbasiliek.
Praktische tips voor het bezoeken van Vaticaanstad
Beste moment om Vaticaanstad te bezoeken
Vaticaanstad trekt dagelijks tienduizenden bezoekers. Alleen al de Vaticaanse Musea en de Sixtijnse Kapel ontvangen gemiddeld zo’n 20.000 tot 25.000 bezoekers per dag. Daarnaast is het in het weekend, tijdens schoolvakanties, rond religieuze feestdagen en in een heilig jaar – dat eens in de 25 jaar plaatsvindt – extra druk. Wie Vaticaanstad zo rustig mogelijk wil bezoeken, kan het beste vroeg in de ochtend of in de avond zijn bezoek plannen.
Drukte en wachttijden
Bij de Sint-Pietersbasiliek en de Vaticaanse Musea moet je rekening houden met wachtrijen en veiligheidscontroles. Zonder vooraf gekochte tickets kunnen de wachttijden, vooral bij de musea, flink oplopen. Ook bij gratis toegankelijke plekken, zoals de basiliek, kost de veiligheidscontrole vaak extra tijd.
Kledingvoorschriften
Voor alle religieuze plekken in Vaticaanstad gelden kledingvoorschriften. Schouders en knieën moeten bedekt zijn. Bezoekers die hier niet aan voldoen, kunnen worden geweigerd bij de toegang tot de basiliek, de musea of de Sixtijnse Kapel.
Tickets en toegang
Voor de Vaticaanse Musea en de Sixtijnse Kapel is een toegangsticket verplicht. De Sint-Pietersbasiliek en het Sint-Pietersplein zijn gratis toegankelijk, maar vereisen wel een veiligheidscontrole. Voor het Scavi-bezoek (graf van Sint-Pieter) is vooraf reserveren verplicht en is het aantal bezoekers per dag beperkt.
Vaticaanstad combineren met Rome
Een bezoek aan Vaticaanstad is goed te combineren met andere bezienswaardigheden in Rome. Zo ligt Castel Sant’Angelo op ongeveer 10 tot 15 minuten loopafstand van de Sint-Pietersbasiliek.
Veelgestelde vragen over Vaticaanstad
Is Vaticaanstad gratis te bezoeken?
Ja, Vaticaanstad zelf is vrij toegankelijk. Het Sint-Pietersplein en de Sint-Pietersbasiliek kun je gratis bezoeken. Voor de Vaticaanse Musea en de Sixtijnse Kapel is wel een toegangsticket verplicht.
Heb je tickets nodig voor Vaticaanstad?
Niet voor het plein en de basiliek, maar wel voor de Vaticaanse Musea en de Sixtijnse Kapel. Voor het Scavi-bezoek (graf van Sint-Pieter) moet je vooraf reserveren via het Ufficio Scavi.
Hoeveel tijd heb je nodig voor Vaticaanstad?
Dat hangt af van wat je wilt zien. Voor alleen het Sint-Pietersplein en de basiliek is een halve dag vaak voldoende. Wie ook de Vaticaanse Musea en de Sixtijnse Kapel bezoekt, is al snel een groot deel van de dag kwijt.
Kun je Vaticaanstad en Rome op één dag bezoeken?
Ja, dat kan. Vaticaanstad ligt midden in Rome en veel bezienswaardigheden liggen op loopafstand van elkaar. Houd wel rekening met wachttijden en veiligheidscontroles, waardoor een bezoek meer tijd kan kosten dan verwacht.
Wat mag je niet dragen in Vaticaanstad?
In alle religieuze gebouwen moeten schouders en knieën bedekt zijn. Dit geldt voor de Sint-Pietersbasiliek, de Vaticaanse Musea en de Sixtijnse Kapel. Wie hier niet aan voldoet, kan worden geweigerd.
Is Vaticaanstad open op zondag?
Het Sint-Pietersplein is altijd toegankelijk. De Sint-Pietersbasiliek is op zondag meestal open, maar kan beperkt toegankelijk zijn vanwege kerkdiensten. De Vaticaanse Musea zijn op zondag meestal gesloten, met uitzondering van de laatste zondag van de maand.
Wanneer is het het drukst in Vaticaanstad?
Het is vooral druk in het weekend, tijdens schoolvakanties, rond religieuze feestdagen en in een heilig jaar. Ook woensdagochtenden zijn vaak druk vanwege de pauselijke audiëntie op het Sint-Pietersplein.
Is Vaticaanstad geschikt om te bezoeken met kinderen?
Ja, maar niet alle bezienswaardigheden zijn even geschikt. Het Sint-Pietersplein en de basiliek zijn goed te bezoeken met kinderen. De Vaticaanse Musea zijn groot en druk, wat voor jongere kinderen vermoeiend kan zijn.
Is Vaticaanstad een bezoek waard?
In de afgelopen tien jaar ben ik meer dan tien keer in Rome geweest. Tijdens deze bezoeken ben ik ook meerdere keren in Vaticaanstad geweest en heb ik vrijwel alle bezienswaardigheden daar bezocht. Tijdens mijn eerste bezoek ging ik naar de Sint-Pietersbasiliek, waar ik een tijd heb rondgelopen. Omdat ik graag foto’s wilde maken van de buitenkant, liep ik daarna naar het Sint-Pietersplein. Toen ik vervolgens weer naar binnen wilde, bleek dat niet meer te mogen. Ik moest opnieuw aansluiten bij de beveiliging, waar inmiddels een lange wachtrij stond. Dat heb ik toen niet gedaan, omdat ik anders mijn planning voor die dag niet meer zou halen.
Sindsdien weet ik dat de volgorde belangrijk is. Als je zowel de Sint-Pietersbasiliek als het Sint-Pietersplein wilt bezoeken, is het verstandig om eerst de basiliek te bekijken en daarna het plein. Wie foto’s wil maken van de basiliek en het plein, kan dit het beste vroeg in de ochtend doen. Op dat moment zijn er nog weinig mensen en is het rustiger dan later op de dag.
In de jaren daarna ben ik meerdere keren teruggekeerd naar Rome en heb ik de bezienswaardigheden in Vaticaanstad vaker bezocht. Tijdens mijn laatste bezoek in juni 2025 was het een heilig jaar en was er kort daarvoor een nieuwe paus gekozen, nadat paus Franciscus op 21 april 2025 was overleden. Dit maakte mijn bezoek aan Rome en Vaticaanstad extra bijzonder. Bij de Sint-Pietersbasiliek stonden duizenden gelovigen van over de hele wereld te zingen voor de nieuwe paus. Tegelijk waren er veel bezoekers die hun laatste eer wilden bewijzen aan de overleden paus. Ook bij andere populaire bezienswaardigheden in de stad was het duidelijk drukker dan normaal door het heilige jaar.
In juni 2025 heb ik ook opnieuw de Vaticaanse Musea en de Sixtijnse Kapel bezocht. Dat bezoek voelde extra bijzonder, omdat er enkele weken eerder nog een conclaaf had plaatsgevonden in de Sixtijnse Kapel, waar kardinalen bijeenkwamen om een nieuwe paus te kiezen.
In al die jaren dat ik Rome en Vaticaanstad heb bezocht, is mij vooral opgevallen dat de sfeer in Vaticaanstad duidelijk anders is dan in de rest van Rome. Het voelt vaak alsof je even een andere wereld binnenstapt. Dat maakt Vaticaanstad voor mij persoonlijk een bezoek waard, ook als je niet gelovig bent. Het is één van de weinige plekken waar ik bezoekers van allerlei geloofsovertuigingen samen heb zien komen om de architectuur, kunst en geschiedenis te bewonderen.
Edward
Hoi, ik ben Edward, een ervaren citytrip-liefhebber. Ik heb de afgelopen jaren tientallen steden in Europa en Amerika bezocht. Op Cities To Travel deel ik persoonlijke ervaringen en praktische tips om jou te helpen bij het plannen van je volgende citytrip. Heb je vragen? Stuur mij dan gerust een e-mail.
Disclaimer: Deze website bevat affiliate links. Als je via deze links iets boekt of koopt, ontvang ik mogelijk een kleine commissie – zonder extra kosten voor jou. Zo kan ik Cities To Travel blijven onderhouden en actuele reistips blijven delen.
Laatste update: 2 Februari 2026
